Hướng dẫn thực hiện tiêu chí nông thôn mới giai đoạn 2026 -2030 thuộc phạm vi quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ

Thực hiện Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg ngày 29/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Hướng dẫn số 3781/HD-BKHCN ngày 01/06/2026. Hướng dẫn đã cụ thể hóa các yêu cầu về hạ tầng viễn thông, điểm bưu chính công cộng gắn với chính quyền số và mô hình thôn thông minh, qua đó tạo nền tảng để thúc đẩy chuyển đổi số ở khu vực nông thôn

Nông dân sử dụng điện thoại thông minh để kết nối thị trường và bán nông sản trực tuyến, góp phần nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống ở nông thôn (Nguồn ảnh: Internet)

Hạ tầng viễn thông và Internet - Nền tảng kết nối không gian số (Tiêu chí 2.6)

Hạ tầng viễn thông được xác định là nền kinh tế số và xã hội số tại nông thôn. Đến năm 2030, 100% các thôn trên địa bàn xã phải đảm bảo năng lực tiếp cận đồng thời cả hai loại hình dịch vụ cơ bản: Người dân có khả năng sử dụng ít nhất một trong hai loại dịch vụ điện thoại trên mạng viễn thông cố định mặt đất hoặc mạng viễn thông di động mặt đất; Tiếp cận và sử dụng ít nhất một trong hai loại dịch vụ truy nhập Internet trên mạng băng rộng cố định mặt đất hoặc mạng băng rộng di động mặt đất.

Dịch vụ viễn thông và Internet cung cấp trên địa bàn xã phải đáp ứng theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do cơ quan có thẩm quyền ban hành nhằm bảo đảm chất lượng đường truyền đồng đều, an toàn.

Điểm bưu chính và chính quyền số - Công cụ thực thi dịch vụ công trực tuyến (Tiêu chí 7.1)

Bên cạnh hạ tầng viễn thông, Tiêu chí về điểm bưu chính phục vụ công cộng gắn với chính quyền số cũng được xác định là một công cụ hỗ trợ hiệu quả cho người dân nông thôn. Theo quy định, mỗi xã phải có ít nhất một điểm cung cấp dịch vụ bưu chính thuộc mạng bưu chính công cộng, đồng thời có khả năng hỗ trợ người dân thực hiện các dịch vụ công trực tuyến.

Các điểm phục vụ này phải được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất, thiết bị công nghệ như máy tính, máy tính bảng hoặc thiết bị đầu cuối tương đương; có kết nối Internet băng rộng, thiết bị quét tài liệu và bảo đảm an toàn thông tin. Không chỉ thực hiện các dịch vụ bưu chính cơ bản, đây còn là nơi hỗ trợ người dân tiếp cận các nền tảng số, thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến và khai thác các dịch vụ công trên môi trường mạng.

Mô hình Thôn thông minh - Chuyển đổi số toàn diện cấp cơ sở (Tiêu chí 7.4)

Mô hình thôn thông minh đối với xã nhóm 1 và xã nhóm 2 là bước chuyển từ xây dựng hạ tầng sang phát triển con người số và xã hội số. Theo đó, đến năm 2030, bảo đảm 100% số hộ gia đình có khả năng tiếp cận cáp quang khi có nhu cầu với 90% người sử dụng có thể truy nhập Internet cố định, tốc độ trung bình tối thiểu 200 Mb/s; mạng băng rộng di động 5G phủ sóng 99% dân số trên địa bàn; có điểm truy cập số cộng đồng ở nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng tại thôn có kết nối Internet cáp quang băng rộng; tối thiểu 90% số thuê bao sử dụng điện thoại thông minh trên tổng số thuê bao điện thoại di động trên địa bàn thôn; có thành lập tổ công nghệ số cộng đồng, người dân trong thôn được phổ biến, tập huấn kỹ năng số tối thiểu 01 lần/năm.

Ngoài ra, thôn thông minh cần đáp ứng đầy đủ các tiêu chí, điều kiện áp dụng chung đối với thôn theo hướng dẫn của cấp có thẩm quyền hướng dẫn tiêu chí, điều kiện thuộc Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 quy định tại Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg ngày 29/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ.

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm tổ chức triển khai cụ thể. Các địa phương chủ động xây dựng bộ tiêu chí riêng nhưng mức đạt chuẩn quy định không được thấp hơn mức hướng dẫn khung của Bộ Khoa học và Công nghệ.

Trong quá trình triển khai thực hiện, các địa phương có khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn sẽ phản ánh về Bộ Khoa học và Công nghệ để kịp thời xem xét, điều chỉnh cho phù hợp với xu thế phát triển công nghệ./.

Nguyễn Văn Quy - NTM Tuyên Quang

Tin cùng chuyên mục