Cục Chuyển đổi số, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị tập huấn kiến thức, kỹ năng về chuyển đổi số phục vụ công tác chỉ đạo điều hành trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường (Nguồn ảnh: Internet)

Đổi mới phương thức quản lý Chương trình xây dựng nông thôn mới

Trong những năm qua, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần thay đổi diện mạo khu vực nông thôn, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân. Tuy nhiên, công tác quản lý, theo dõi và tổng hợp kết quả thực hiện Chương trình ở nhiều nơi vẫn chủ yếu dựa trên báo cáo dữ liệu phân tán, thiếu tính liên thông và cập nhật theo thời gian thực.

Sự ra đời của Hệ thống IOC giúp từng bước khắc phục những hạn chế này. Thông qua việc tích hợp, kết nối và phân tích dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, các hệ thống thông tin của Bộ, ngành và địa phương, IOC tạo ra một nền tảng dữ liệu thống nhất phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.

Hệ thống cho phép theo dõi tiến độ thực hiện các tiêu chí, các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội, môi trường, hạ tầng nông thôn, chuyển đổi số, phát triển sản phẩm OCOP và nhiều nội dung khác trên phạm vi toàn quốc. Các dữ liệu được hiển thị trực quan thông qua bảng điều khiển số, biểu đồ, bản đồ và các công cụ phân tích hiện đại.

Tăng cường kết nối dữ liệu từ cơ sở

Một trong những điểm nổi bật của Hệ thống IOC là khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường với các địa phương. Đây là điều kiện thuận lợi để các địa phương cập nhật thường xuyên tình hình thực hiện Chương trình xây dựng nông thôn mới, kết quả phát triển sản xuất, phát triển kinh tế nông thôn, bảo vệ môi trường, tài nguyên, phòng chống thiên tai và các lĩnh vực liên quan.

Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phố là đầu mối triển khai kết nối, tích hợp dữ liệu địa phương vào hệ thống IOC của Bộ. Cơ chế trao đổi dữ liệu hai chiều không chỉ giúp Bộ tổng hợp, đánh giá tình hình thực hiện Chương trình trên phạm vi cả nước mà còn hỗ trợ địa phương khai thác thông tin phục vụ công tác quản lý, xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ tại cơ sở.

Đặc biệt, trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc ứng dụng nền tảng số và kết nối dữ liệu tập trung sẽ góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cấp, giảm thời gian tổng hợp báo cáo và tăng tính chính xác của thông tin phục vụ quản lý.

Thúc đẩy chuyển đổi số trong xây dựng nông thôn mới

Chuyển đổi số là một trong những nội dung trọng tâm của Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030. Việc xây dựng và vận hành Hệ thống IOC thể hiện rõ định hướng quản trị dựa trên dữ liệu, lấy dữ liệu làm nền tảng cho quá trình ra quyết định.

Thông qua hệ thống, các dữ liệu về sản xuất nông nghiệp, sản phẩm OCOP, tài nguyên môi trường, thủ tục hành chính, phản ánh của người dân và doanh nghiệp có thể được cập nhật, khai thác và phân tích theo thời gian thực. Điều này giúp cơ quan quản lý nhanh chóng phát hiện những khó khăn, bất cập trong quá trình triển khai Chương trình, từ đó kịp thời đưa ra giải pháp điều hành phù hợp.

Bên cạnh đó, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), phân tích dữ liệu lớn (Big Data) trong hệ thống IOC sẽ từng bước hỗ trợ dự báo, đánh giá xu hướng phát triển kinh tế nông thôn, cảnh báo thiên tai, môi trường và các yếu tố tác động đến phát triển bền vững khu vực nông thôn.

Nền tảng hướng tới xây dựng nông thôn mới hiện đại

Việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành Quy chế quản lý, vận hành và khai thác Hệ thống IOC không chỉ là hoàn thiện cơ chế quản lý đối với một hệ thống công nghệ thông tin mà còn tạo nền tảng quan trọng cho việc đổi mới phương thức quản trị ngành theo hướng hiện đại, minh bạch và hiệu quả. Khi dữ liệu được kết nối, chuẩn hóa và khai thác đồng bộ từ Trung ương đến địa phương, công tác quản lý Chương trình xây dựng nông thôn mới sẽ ngày càng khoa học, chính xác và sát thực tiễn hơn. Đây cũng là tiền đề quan trọng để đẩy mạnh chuyển đổi số nông nghiệp, nông thôn; nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước; phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn, góp phần xây dựng nông thôn mới hiện đại, văn minh và phát triển bền vững trong giai đoạn mới./.