Đồng bào dân tộc Pà Thẻn thôn Thượng Minh, xã Minh Quang truyền dạy nghề thêu, dệt thổ cẩm

Thôn Thượng Minh, xã Minh Quang nằm ở phía Bắc của tỉnh Tuyên Quang, nơi đây đồng bào dân tộc Pà Thẻn hiện đang sinh sống với trên 900 nhân khẩu. Phát triển du lịch cộng đồng tại thôn Thượng Minh gắn với kinh tế tuần hoàn là hướng đi chiến lược giúp bảo tồn văn hóa dân tộc Pà Thẻn, nâng cao đời sống và xây dựng nông thôn mới bền vững. Mô hình này tận dụng cảnh quan, nghề dệt truyền thống, và nông nghiệp xanh để tạo ra chuỗi giá trị du lịch, giảm thiểu rác thải, đồng thời đánh thức tiềm năng du lịch tại các bản làng, biến di sản văn hóa thành sản phẩm du lịch mang bản sắc riêng có của mình.

Với người Pà Thẻn, trang phục truyền thống rực rỡ sắc màu, thể hiện phong tục tập quán độc đáo. Cùng với đó, là những điệu nhảy lửa huyền bí, trong ánh hồng lửa đỏ rực, tiếng trống dồn dập đã tạo nên nhưng nét văn hóa, bản sắc riêng của người Pà Thẻn.

Lễ nhảy lửa thường diễn ra vào những lúc nông nhàn khi mọi công việc đồng áng đã xong xuôi, đây không chỉ là niềm vui của người Pà Thẻn mà còn là lời cảm tạ thần linh đã ban những điều tốt lành. Lễ nhảy lửa còn có ý gắn kết cộng đồng, vì vậy nghi lễ nhảy lửa diễn ra thì tất cả mọi người trong làng đều có mặt để hò reo. Năm 2023, nghi lễ này được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, đã đánh dấu bước chuyển mình từ nghi lễ nội bộ của dân tộc Pà Thẻn trở thành một nét văn hóa đặc sắc.

Nhận thấy rõ tiềm năng, lợi thế về du lịch cộng đồng ở thôn Thượng Minh, cấp ủy chính quyền xã Minh Quang đã chủ động bám sát chủ trương, chính sách, các chương trình, dự án về phát triển du lịch để tuyên truyền, vận động nhân dân nhận diện rõ hơn cách làm du lịch cộng đồng theo hướng kinh tế tuần hoàn gắn với phát huy tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp, văn hóa và môi trường sinh thái của địa phương nhằm nâng cao chất lượng đời sống vật chất, tinh thần của người dân nơi đây, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng tích hợp đa giá trị, bao trùm và phát triển bền vững.

Đồng bào dân tộc Pà Thẻn đã nỗ lực xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch cộng đồng. Điểm nổi bật trong làm du lịch cộng đồng của người Pà Thẻn chính là sự gắn kết mô hình du lịch cộng đồng với kinh tế tuần hoàn, phát triển bền vững, thân thiện với môi trường. Ở Thượng Minh hiện nay, rác thải đã được bà con phân loại và tái chế, thức ăn dư thừa dùng để chăn nuôi hoặc ủ phân. Các phế liệu được sáng tạo thành vật dụng trang trí, người dân ý thức hạn chế rác thải nhựa, không dùng đồ một lần, vừa tiết kiệm, vừa bảo vệ môi trường sinh thái. Thêm nhiều cây xanh được trồng, chăm sóc, làm đa dạng thêm môi trường sinh thái trên địa bàn.

Đến thôn Thượng Minh giờ đây, đã có biểu đồ chỉ dẫn du lịch cộng đồng được đặt ngay cổng vào thôn. Du khách chỉ cần nhìn vào biểu đồ này, sẽ biết những địa chỉ Homestay, các cung đường trong thôn và những điểm tham quan.

Với mục tiêu đến năm 2030, Tuyên Quang hướng tới đón khoảng 2,0 triệu lượt khách, phát triển du lịch nông thôn trở thành một trong những ngành kinh tế quan trọng, lan tỏa mô hình du lịch xanh và có trách nhiệm. Đồng thời, việc gắn kết du lịch với bảo tồn văn hóa và bảo vệ môi trường giúp người Pà Thẻn phát triển kinh tế bền vững, giữ gìn bản sắc và hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới./.